Projekty dofinansowane przez Instytut Rozwoju Języka Polskiego im. świętego Maksymiliana Marii Kolbego ze środków budżetu państwa |
1. Wsparcie działalności Stowarzyszenia Nauczycieli Szkół Polskich na Litwie “Macierz Szkolna” w Wilnie
Projekt obejmuje dofinansowanie bieżącej działalności Stowarzyszenia Nauczycieli Szkół Polskich na Litwie „Macierz Szkolna” w Wilnie oraz organizację XXXI edycji Konkursu „Najlepsza szkoła – najlepszy nauczyciel”. „Macierz Szkolna” działa nieprzerwanie od 1990 roku jako organizacja parasolowa skupiająca szkoły i przedszkola z polskim językiem nauczania na Litwie, koordynując wsparcie metodyczne i organizacyjne, szkolenia nauczycieli, zaopatrzenie placówek w materiały dydaktyczne oraz realizację wydarzeń oświatowo-kulturalnych.
W ramach projektu finansowane jest funkcjonowanie biura Stowarzyszenia w Domu Kultury Polskiej w Wilnie (ul. Naugarduko 76), w tym koszty eksploatacyjne oraz zakup niezbędnych materiałów i sprzętu (m.in. komputer stacjonarny i laptop z oprogramowaniem). Dofinansowanie obejmuje również wynagrodzenia osób kluczowych dla realizacji zadań programowych i administracyjnych, w tym prezes Stowarzyszenia, księgowej oraz administratora strony internetowej odpowiedzialnego za bieżącą komunikację i aktualizację informacji o działaniach.
Integralną częścią przedsięwzięcia jest XXXI edycja konkursu „Najlepsza szkoła – najlepszy nauczyciel”, planowana na IV kwartał 2025 r. Konkurs promuje osiągnięcia szkół polskich na Litwie oraz wyróżnia nauczycieli i placówki uzyskujące najwyższe wyniki. Ranking tworzony jest na podstawie danych przekazywanych przez szkoły i obejmuje wielokryterialną ocenę (23 kryteria), a jego wyniki publikowane są w polskich mediach na Litwie. Zwieńczeniem przedsięwzięcia jest uroczysta gala podsumowująca, podczas której przyznawane są nagrody dla szkół i pedagogów.
Celem projektu jest wzmocnienie potencjału organizacji parasolowej, zapewnienie ciągłości wsparcia dla placówek edukacyjnych, promocja języka polskiego i edukacji w języku polskim na Litwie oraz budowanie prestiżu szkoły polskiej w przestrzeni publicznej. Rezultatem przedsięwzięcia będzie sprawniejsze funkcjonowanie struktur Stowarzyszenia, efektywne wsparcie szkół i przedszkoli oraz realizacja prestiżowego wydarzenia integrującego środowisko oświatowe Polaków na Litwie.
Dofinansowanie: 293 810,00 złotych
2. Wsparcie szkół polskich w Irlandii i Irlandii Północnej
Zadanie pn. „Wsparcie szkół polskich w Irlandii i Irlandii Północnej” zakłada dofinansowanie bieżącej działalności pięciu społecznie prowadzonych polskich szkół sobotnich, które zapewniają dzieciom i młodzieży polonijnej systematyczny dostęp do nauczania języka polskiego oraz edukacji historyczno-kulturowej. Placówki realizują podstawę programową dla uczniów polskich uczących się za granicą, prowadzą zajęcia w języku polskim oraz pełnią istotną rolę w kształtowaniu tożsamości narodowej i podtrzymywaniu więzi z polskim dziedzictwem w środowisku anglojęzycznym.
Celem projektu jest wzmocnienie stabilności organizacyjnej i infrastrukturalnej szkół poprzez dofinansowanie kosztów najmu i utrzymania sal, wynagrodzeń kadry dydaktycznej i administracyjnej, ubezpieczeń oraz zakupu podręczników, materiałów dydaktycznych i sprzętu edukacyjnego. Równolegle zadanie wspiera organizację wydarzeń edukacyjnych i kulturalnych integrujących społeczności polonijne oraz promujących polską kulturę i tradycję w środowisku lokalnym. Przedsięwzięcie wpisuje się w cele konkursu Instytutu Rozwoju Języka Polskiego oraz założenia Strategii Instytutu na lata 2025–2030 w obszarze wspierania systematycznego nauczania języka polskiego jako ojczystego poza granicami kraju.
Wsparciem objęte są: Polska Szkoła POLCA w Belfaście, kształcąca ok. 150 uczniów i rozwijająca ofertę zajęć edukacyjnych oraz dodatkowych; Polska Szkoła „Równe Szanse” w Carlow, działająca od 2008 r. i prowadząca szeroki program edukacyjny oraz inicjatywy promujące dwujęzyczność; Polska Szkoła w Clonmel, realizująca zajęcia w trybie popołudniowym oraz kurs przygotowujący do matury z języka polskiego; Zespół Polonijnych Szkół Społecznych Akademia Razem w Cork, prowadzący również nauczanie zdalne oraz planujący obchody 10-lecia działalności; a także Polska Szkoła Sobotnia w Navan, będąca ważnym ośrodkiem edukacyjnym i kulturalnym dla lokalnej Polonii w hrabstwie Meath.
Realizacja zadania przyczyni się do zapewnienia ciągłości funkcjonowania szkół, podniesienia jakości kształcenia oraz wzmocnienia potencjału kadry i zaplecza dydaktycznego. Oczekiwanym rezultatem będzie utrzymanie i rozwój oferty edukacji polonijnej w Irlandii i Irlandii Północnej, a także wzmocnienie dwujęzyczności, kompetencji językowych i tożsamości narodowej uczniów, przy jednoczesnej promocji polskiego dziedzictwa w środowisku lokalnym.
Dofinansowanie: 360 432,05 zł
3. Edukacja polska na Ukrainie – wsparcie szkół i placówek polonijnych w 2025 roku
Zadanie pn. „Edukacja polska na Ukrainie – wsparcie szkół i placówek polonijnych w 2025 roku” obejmuje kompleksowe wsparcie ośmiu społecznych szkół i placówek edukacyjnych prowadzących nauczanie języka polskiego w różnych regionach Ukrainy. Projekt odpowiada na potrzeby polskiej mniejszości narodowej oraz osób zainteresowanych językiem i kulturą polską, wzmacniając lokalne struktury oświatowe w warunkach ograniczonych zasobów i podwyższonej niepewności związanej z trwającą sytuacją wojenną.
Wsparciem objęto placówki o zróżnicowanym profilu – od szkół sobotnio-niedzielnych i przedszkola społecznego, po duże centrum edukacyjne oraz liceum prowadzące obowiązkowe nauczanie języka polskiego. Zajęcia realizowane są stacjonarnie i online, a programy obejmują naukę języka polskiego, elementy historii, literatury i kultury, a także wydarzenia integracyjne i okolicznościowe (warsztaty tematyczne, konkursy, spotkania i obchody polskich świąt).
Projekt obejmuje: szkołę sobotnio-niedzielną w Chmielnickim; Szkołę Języka Polskiego w Dnieprze; Centrum Kulturalno-Oświatowe Polskiej Mniejszości Narodowej „Orzeł Biały” we Lwowie, prowadzące zajęcia dla ponad 620 uczniów; społeczne przedszkole „Perełka” w Łanowicach; Polską Sobotnio-Niedzielną Szkołę im. Jana Pawła II w Marianówce; nauczanie języka polskiego w Odeskim Liceum nr 121 (355 uczniów); Szkołę Języka Polskiego w Stryju; oraz Szkołę Języka Polskiego w Tarnopolu.
Dofinansowanie obejmuje w szczególności wynagrodzenia nauczycieli i pracowników wspierających funkcjonowanie placówek, zakup sprzętu komputerowego i biurowego, doposażenie sal lekcyjnych w niezbędne meble, zakup podręczników i materiałów dydaktycznych oraz pokrycie kosztów eksploatacyjnych i wynajmu pomieszczeń. Zaplanowane działania pozwolą poprawić warunki nauczania, usprawnić organizację pracy szkół i utrzymać dostęp do edukacji polonijnej, a także wesprzeć realizację inicjatyw kulturalno-edukacyjnych istotnych dla budowania więzi z polskim dziedzictwem.
Dofinansowanie: 168 352,00 zł
4. Wsparcie działalności Polskiej Szkoły EduGandawa w Gandawie
Zadanie pn. „Wsparcie działalności Polskiej Szkoły EduGandawa w Gandawie” obejmuje dofinansowanie bieżącej działalności jednej z największych szkół polonijnych w Belgii, prowadzącej systematyczne zajęcia z języka polskiego oraz edukacji historyczno-kulturowej dla dzieci i młodzieży z rodzin polskich i polsko-belgijskich. Projekt ma na celu zapewnienie ciągłości nauczania języka polskiego jako ojczystego oraz wzmacnianie tożsamości kulturowej uczniów poprzez stabilne wsparcie organizacyjne, finansowe i merytoryczne funkcjonowania placówki.
Wsparcie obejmuje trzy zasadnicze obszary. Po pierwsze, dofinansowanie kosztów funkcjonowania szkoły, w tym wynajmu pomieszczeń oraz wynagrodzeń kadry dydaktycznej i kierowniczej (16 nauczycieli prowadzących zajęcia w 8 klasach oraz dyrektora szkoły). Po drugie, zakup materiałów dydaktycznych, w szczególności podręczników i pomocy szkolnych niezbędnych do realizacji programu nauczania. Po trzecie, organizację wydarzeń szkolnych o charakterze edukacyjno-integracyjnym, służących budowaniu wspólnoty szkolnej i podtrzymywaniu polskich tradycji, w tym: festynu z okazji Dnia Dziecka (czerwiec), uroczystości pasowania na pierwszaka (październik) oraz spotkania ze św. Mikołajem (grudzień). Koszty związane z realizacją wybranych wydarzeń zostaną częściowo rozliczone w formule ryczałtowej.
Realizacja zadania przyczyni się do utrzymania stabilnej działalności placówki w 2025 roku, podniesienia jakości kształcenia oraz wzmocnienia roli szkoły jako ośrodka edukacji i integracji Polonii w regionie Gandawy.
Dofinansowanie: 40 249,00 zł
5. Wsparcie działalności edukacyjnej dwóch szkół polonijnych we Włoszech: we Florencji i Termoli
Zadanie pn. „Wsparcie działalności edukacyjnej dwóch szkół polonijnych we Włoszech: we Florencji i Termoli” obejmuje dofinansowanie bieżącej działalności dwóch placówek edukacyjnych prowadzących systematyczne nauczanie języka polskiego oraz edukację kulturowo-historyczną dla dzieci i młodzieży polskiego pochodzenia, a także z rodzin mieszanych, zamieszkujących regiony Toskanii i Molise. Projekt ma na celu zapewnienie trwałego dostępu do edukacji polonijnej oraz wzmacnianie kompetencji językowych i tożsamości kulturowej uczniów.
Wsparcie obejmuje dwie placówki. Pierwszą jest Szkoła Polonijna ABC we Florencji (ok. 40 uczniów), realizująca zajęcia dwa razy w miesiącu w okresach styczeń–czerwiec oraz październik–grudzień 2025 r. Program łączy naukę języka polskiego z elementami historii i wiedzy o Polsce oraz warsztatami artystycznymi (plastycznymi, teatralnymi i muzycznymi), a także działaniami związanymi z kalendarzem polskich świąt i tradycji. Dofinansowanie obejmuje wynagrodzenia dla kadry (5 nauczycieli), wynajem sal, zakup podręczników i materiałów dydaktycznych, drobne wyposażenie oraz organizację wybranych wydarzeń okolicznościowych, w tym obchodów Narodowego Święta Niepodległości i spotkania wigilijnego.
Drugą placówką jest Szkoła Kultury i Języka Polskiego im. Marii Montessori w Termoli (ok. 15 uczniów), działająca od 2017 r. przy Stowarzyszeniu Społeczno-Kulturalnym „Apolonia”. Zajęcia prowadzone są raz w tygodniu w małych grupach i obejmują naukę języka polskiego (czytanie, pisanie, gramatykę), a także elementy literatury, historii i geografii Polski, uzupełnione warsztatami plastycznymi i teatralnymi. W ramach projektu przewidziano dofinansowanie wynagrodzeń (2 nauczycielki) oraz zakup materiałów niezbędnych do prowadzenia zajęć.
Realizacja zadania przyczyni się do utrzymania ciągłości pracy obu szkół w 2025 roku, poprawy warunków organizacyjnych i dydaktycznych, a także do wzmocnienia dwujęzyczności i trwałych więzi młodego pokolenia z językiem oraz kulturą polską.
Dofinansowanie: 80 016,20 zł
6. Wsparcie edukacji polonijnej w Norwegii – rozwój działalności Polskiej Sobotniej Szkoły im. Janusza Korczaka w Spikkestad
Zadanie pn. „Wsparcie edukacji polonijnej w Norwegii – rozwój działalności Polskiej Sobotniej Szkoły im. Janusza Korczaka w Spikkestad” jest ukierunkowane na zapewnienie dzieciom i młodzieży polskiego pochodzenia w Norwegii systematycznego dostępu do nauki języka polskiego oraz edukacji zakorzenionej w polskiej historii, tradycji i wartościach. Projekt odpowiada na potrzeby rodzin funkcjonujących w środowisku norweskojęzycznym, w którym utrzymanie codziennego kontaktu z językiem ojczystym bywa utrudnione, a jednocześnie istnieje wyraźna potrzeba wzmacniania więzi kulturowych z Polską.
Polska Sobotnia Szkoła im. Janusza Korczaka w Spikkestad, działająca przy Stowarzyszeniu „Polskie Orły”, pełni rolę lokalnego ośrodka edukacyjnego i integracyjnego. Misja szkoły opiera się na rozwijaniu dwujęzyczności, budowaniu tożsamości narodowej oraz wspieraniu dzieci w poznawaniu języka polskiego i wiedzy o Polsce, w tym jej historii, geografii, literatury, kultury i tradycji. Patron szkoły – Janusz Korczak – stanowi istotny punkt odniesienia dla działań wychowawczych, podkreślających podmiotowość dziecka, szacunek wobec jego potrzeb oraz prawo do kształtowania własnej tożsamości kulturowej. Placówka prowadzi regularne zajęcia edukacyjne oraz organizuje wydarzenia tematyczne związane z polskimi świętami narodowymi i religijnymi. Szkoła zatrudnia kadrę o kwalifikacjach w obszarach pedagogiki przedszkolnej, wczesnoszkolnej i resocjalizacyjnej.
Zakres wsparcia obejmuje dofinansowanie wynagrodzeń dla 8 nauczycieli i 4 asystentów oraz organizację kluczowych wydarzeń edukacyjno-integracyjnych: warsztatów bożonarodzeniowych i wielkanocnych oraz obchodów Narodowego Święta Niepodległości, wraz z zakupem materiałów i pomocy dydaktycznych. Realizacja projektu przyczyni się do zwiększenia stabilności organizacyjnej szkoły, utrzymania ciągłości nauczania oraz budowania wspólnoty dzieci i rodzin polonijnych wokół języka i kultury polskiej.
Dofinansowanie: 15 666,00 zł
7. Edukacja polonijna we Francji – rozwój Polskiej Szkoły im. Jana Pawła II
Projekt ma na celu wspieranie nauki języka polskiego oraz edukacji w języku polskim, a także upowszechnianie wiedzy o Polsce wśród dzieci i młodzieży polskiego pochodzenia mieszkających poza granicami kraju, w tym w rodzinach migrujących. Działania edukacyjne łączą rozwój kompetencji językowych z elementami kultury, historii i tradycji, co sprzyja kształtowaniu tożsamości narodowej oraz wzmacnia postawy patriotyczne. Istotnym aspektem projektu jest wspieranie dwujęzyczności jako narzędzia ułatwiającego funkcjonowanie w dwóch środowiskach kulturowych oraz rozwój poznawczy dzieci.
Projekt obejmuje wsparcie bieżącej działalności Polskiej Szkoły im. Jana Pawła II w Arcueil we Francji – placówki działającej na rzecz dzieci z polskimi korzeniami mieszkających w regionie paryskim. Szkoła powstała 1 września 2007 r. z inicjatywy siostry Gabrieli Kuhna przy Polskim Duszpasterstwie Akademickim Rodzin „DAR”, a w 2011 r. przyjęła za patrona Jana Pawła II. Od 2017 r. funkcjonuje jako stowarzyszenie pod nazwą Polska Szkoła im. Jana Pawła II / Ecole Polonaise Jean Paul II.
Placówka prowadzi sobotnie zajęcia w wymiarze 3,5 godziny, obejmujące naukę języka polskiego oraz elementy historii i geografii Polski, a także lekcje religii i przygotowanie do sakramentów. Szkoła realizuje ponadto program działań kulturalnych i integracyjnych, obejmujący m.in. konkursy recytatorskie i plastyczne, wyjścia edukacyjne oraz przygotowanie występów artystycznych, w których uczniowie prezentują polskie tańce i pieśni w strojach ludowych. W 2024 r. zorganizowano m.in. przedstawienie „Dziady”, konkursy artystyczne oraz wizytę w Polskiej Bibliotece w Paryżu.
Odbiorcami projektu jest 35 uczniów z regionu paryskiego, podzielonych na trzy grupy wiekowe (klasy 2–3, 4–6 oraz 7–8). Zajęcia odbywają się w każdą sobotę roku szkolnego w godzinach porannych, a do szkoły uczęszczają dzieci także z miejscowości oddalonych o kilkadziesiąt kilometrów. W ramach wsparcia planuje się dofinansowanie kosztów funkcjonowania placówki (m.in. wynajem sal, abonament telefoniczny, materiały biurowe i papiernicze, tusze do drukarek) oraz doposażenie szkoły w sprzęt niezbędny do pracy dydaktycznej i organizacyjnej.
Dofinansowanie: 23 210,00 zł
8. Wsparcie nauczania języka polskiego na Słowacji
Projekt zakłada kontynuację nauki języka polskiego w Polskim Przedszkolu w Żylinie na Słowacji dla dzieci w wieku 3–10 lat, w celu podtrzymywania kompetencji językowych niezbędnych do komunikacji z rodziną mieszkającą w Polsce oraz zachowania polskich tradycji w rodzinach dwujęzycznych. Placówka ma unikatowy charakter – jest jedynym tego typu przedszkolem w regionie (województwo żylińskie), a jednocześnie pełni ważną funkcję integracyjną dla lokalnej społeczności polskiego pochodzenia.
Przedszkole działa od czterech lat jako instytucja non profit i stanowi jedyną tego rodzaju placówkę na Słowacji. Raz w miesiącu, w sobotę, zajęcia prowadzi nauczycielka języka polskiego, realizując program łączący naukę języka i polskich tradycji z grami oraz zabawą, co sprzyja efektywnej i przyjaznej edukacji najmłodszych. Charakterystycznym elementem pracy placówki jest aktywne włączanie rodziców i dziadków w zajęcia, co wzmacnia motywację dzieci, buduje naturalne środowisko nauki oraz sprzyja kształtowaniu postaw otwartości i akceptacji, w tym wobec dzieci z niepełnosprawnościami (w zajęciach uczestniczą dwoje dzieci z niepełnosprawnością, wymagających zapewnienia odpowiednich warunków rozwoju). Obecnie w zajęciach uczestniczy 15 dzieci, a kadrę wspierają: nauczycielka języka polskiego, pomoc dydaktyczna oraz asystent osób z niepełnosprawnościami.
W ramach projektu przewidziano zakup materiałów niezbędnych do prowadzenia zajęć, w szczególności artykułów papierniczych i piśmienniczych, druk materiałów lekcyjnych oraz zakup gier i pomocy edukacyjnych. Zajęcia trwają 2 godziny i obejmują część językową oraz warsztaty twórcze, prowadzone w formule integracyjnej, wymagającej wykorzystania różnorodnych materiałów i narzędzi dydaktycznych. Zapewnienie odpowiedniego wyposażenia umożliwi realizację zajęć w sposób systematyczny, atrakcyjny i dostosowany do potrzeb dzieci.
Działalność przedszkola uzupełniają cykliczne wydarzenia o charakterze edukacyjno-integracyjnym, w tym m.in. rozpoczęcie roku szkolnego, Dzień biało-czerwony, spotkanie mikołajkowe, karnawał, zajęcia poświęcone tradycjom wielkanocnym, Dzień polsko-słowackich rodzin oraz wydarzenie „Świetlik”. Realizacja projektu przyczyni się do zwiększenia zainteresowania udziałem w zajęciach, wzmocnienia działań na rzecz zachowania polskości oraz zapewnienia dzieciom bezpiecznych i sprzyjających warunków nauki i rozwoju.
Dofinansowanie: 11 000,00 zł
9. Wyrównywanie szans edukacyjnych i rozwój nauczania języka polskiego w Tyraspolu
Zadanie pn. „Wyrównywanie szans edukacyjnych i rozwój nauczania języka polskiego w Tyraspolu”, realizowane przez Szkołę Sobotnio-Niedzielną działającą przy Towarzystwie Kultury Polskiej „Jasna Góra”, obejmuje wsparcie bieżącej działalności edukacyjnej skierowanej do dzieci i młodzieży polskiego pochodzenia. Projekt koncentruje się na zapewnieniu systematycznej nauki języka polskiego oraz na działaniach sprzyjających wyrównywaniu szans edukacyjnych w środowisku o ograniczonym dostępie do edukacji w języku ojczystym.
Celem ogólnym zadania jest rozwijanie kompetencji językowych, kulturowych i społecznych uczestników poprzez naukę czytania i pisania, poznawanie podstaw historii, tradycji i wiedzy o Polsce oraz wzmacnianie tożsamości narodowej. Szkoła działa nieprzerwanie od 2018 r. i stanowi ważny ośrodek edukacyjno-kulturowy w lokalnej społeczności. Po zakończeniu pracy nauczyciela delegowanego przez ORPEG (do 2022 r.) zajęcia prowadzone są w formule zdalnej, uzupełnianej spotkaniami stacjonarnymi z udziałem nauczycielki miejscowej. Uczniowie uczestniczą w wydarzeniach związanych z polskimi świętami narodowymi i religijnymi, rozwijają umiejętności artystyczne i teatralne, a program nauczania obejmuje również przygotowanie do uzyskania Karty Polaka oraz podjęcia dalszej edukacji w Polsce.
W ramach zadania zaplanowano doposażenie placówki w nowoczesne narzędzia dydaktyczne oraz materiały edukacyjne, w tym zakup 3 laptopów, tablicy interaktywnej i drukarki, a także podręczników do nauki języka polskiego („Polski krok po kroku Junior”, „Polski krok po kroku A2–B1” oraz „Elementarz Falskiego”). Projekt zakłada także częściowe pokrycie kosztów wynajmu pomieszczeń oraz sfinansowanie wynagrodzenia osoby dbającej o porządek i bezpieczeństwo dzieci.
Istotnym elementem działalności szkoły jest funkcjonowanie świetlicy resocjalizacyjnej dla dzieci z rodzin w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, zapewniającej wsparcie edukacyjne, pomoc w nauce oraz – w miarę możliwości – podstawowe formy opieki, w tym konsultacje psychologiczne. Obecnie w szkole uczy się ponad 70 osób, w tym 45 dzieci i młodzieży, w sześciu grupach o różnym poziomie zaawansowania. Zakupiony sprzęt i materiały będą wykorzystywane również w kolejnych latach, co zapewni trwałość efektów projektu oraz dalszy rozwój pracowni językowej i oferty edukacyjnej.
Dofinansowanie: 35 134,00 zł
10. Wsparcie działalności Szkółki Niedzielnej Kultury i Języka Polskiego w Jekabpils
Zadanie pn. „Wsparcie działalności Szkółki Niedzielnej Kultury i Języka Polskiego w Jēkabpils” obejmuje dofinansowanie bieżącej działalności polonijnej placówki edukacyjnej działającej na Łotwie. Szkółka funkcjonuje od dziewięciu lat i prowadzi regularne zajęcia językowe oraz edukacyjno-kulturalne dla dzieci i młodzieży z rodzin polskiego pochodzenia. Nauczanie realizowane jest w trzech grupach wiekowych (łącznie 24 uczniów) w wymiarze 12 godzin tygodniowo. Potencjał kadrowy placówki wzmacnia nauczycielka lokalna oraz dwie osoby skierowane do pracy dydaktycznej przez ORPEG, co przekłada się na jakość i stabilność zajęć.
Działalność Szkółki obejmuje nie tylko systematyczną naukę języka polskiego, lecz także szeroki program wydarzeń kulturalnych i integracyjnych, m.in. obchody Święta Niepodległości, Mikołajki, tłusty czwartek, noc polskiego kina, piknik majowy czy Bieg Pamięci Żołnierzy Wyklętych. Rodziny uczniów aktywnie włączają się w organizację inicjatyw, co sprzyja budowaniu lokalnej wspólnoty polonijnej. Uczniowie reprezentują placówkę również na wydarzeniach ogólnokrajowych i międzynarodowych, osiągając zauważalne sukcesy w konkursach i zawodach, a także uczestnicząc w projektach i wyjazdach językowych do Polski.
W ramach zadania przewidziano dofinansowanie kluczowych kosztów funkcjonowania, w tym wynagrodzenia nauczycielki. Realizacja projektu przyczyni się do utrzymania ciągłości pracy placówki, rozwoju kompetencji językowych uczniów oraz wzmocnienia obecności polskiej kultury w życiu społecznym Jekabpils.
Dofinansowanie: 11 000,00 zł
11. Edukacja polonijna w Brazylii – rozwój i doposażenie placówek
Przedsięwzięcie pn. „Edukacja polonijna w Brazylii – rozwój i doposażenie placówek” obejmuje wsparcie bieżącej działalności pięciu społecznych szkół polonijnych działających w Brazylii (stany Rio Grande do Sul i Santa Catarina). Placówki, prowadzone przez lokalne stowarzyszenia i wolontariuszy, realizują nauczanie języka polskiego oraz działania kulturalne służące podtrzymywaniu polskiej tożsamości wśród potomków polskich emigrantów.
Celem projektu jest zapewnienie stabilnego funkcjonowania szkół oraz podniesienie jakości nauczania poprzez dofinansowanie pracy kadry (nauczycieli i obsługi administracyjnej), zakup materiałów dydaktycznych oraz doposażenie placówek w niezbędne wyposażenie i sprzęt do prowadzenia zajęć. Wsparciem objęte są szkoły w: Áurea, Guarani das Missões, Itaiópolis, Sete de Setembro („Ostoja Polska”) oraz Papanduva, w tym m.in. zakup mebli, urządzeń biurowych i narzędzi multimedialnych umożliwiających prowadzenie edukacji w bardziej nowoczesnej i funkcjonalnej formie.
Dofinansowanie: 146 025,00 zł
12. Wsparcie działalności Szkoły Kultury i Języka Polskiego w Splicie
Zadanie pn. „Wsparcie działalności Szkoły Kultury i Języka Polskiego w Splicie” dotyczy zapewnienia ciągłości funkcjonowania placówki prowadzonej od 2014 r. przez Polskie Towarzystwo Kulturalne „Polonez”. Szkoła realizuje systematyczne zajęcia językowe i kulturowe dla dzieci i młodzieży z rodzin polskich oraz polsko-chorwackich, wzmacniając ich kompetencje językowe oraz więź z polską kulturą i tradycją.
Zajęcia odbywają się dwa razy w miesiącu, w soboty, w dwóch grupach wiekowych (5–9 i 10–15 lat) i są prowadzone przez zespół trzech nauczycielek, w łącznym wymiarze 68 godzin rocznie. Nauczanie prowadzone jest w wynajmowanej sali w Splicie, a zadanie obejmuje także obsługę organizacyjną szkoły (koordynacja, komunikacja z rodzicami i instytucjami, dokumentacja i promocja działań).
W ramach projektu finansowane są koszty lokalu, wynagrodzenia kadry i koordynacji, zakup materiałów dydaktycznych oraz doposażenie szkoły w sprzęt i narzędzia do pracy (laptop z oprogramowaniem i roczna subskrypcja SuperKid). Program grupy młodszej opiera się na nauce przez zabawę i aktywności plastyczne, a w grupie starszej rozwija wszystkie sprawności językowe oraz wprowadza elementy historii i kultury Polski.
Dofinansowanie: 17 694,00
13. Nauka języka polskiego dla dzieci i młodzieży polonijnej w Wielkiej Brytanii
Projekt „Nauka języka polskiego dla dzieci i młodzieży polonijnej w Wielkiej Brytanii” odpowiada na realną potrzebę rodzin polskich mieszkających w środowisku anglojęzycznym, dla których utrzymanie języka ojczystego u dzieci jest jednocześnie wartością i wyzwaniem. Zadanie zakłada wsparcie czterech szkół polonijnych pełniących rolę lokalnych ośrodków edukacji i integracji, w których dzieci i młodzież uczą się języka polskiego, poznają historię oraz tradycje, a także uczestniczą w działaniach budujących wspólnotę. Celem projektu jest zapewnienie stabilnych warunków prowadzenia regularnych zajęć w 2025 r. poprzez dofinansowanie kosztów wynajmu i eksploatacji sal, wynagrodzeń kadry, obsługi administracyjno-księgowej, zakupu materiałów dydaktycznych oraz organizacji wydarzeń edukacyjno-kulturowych. Projekt wspiera rozwój kompetencji językowych i kulturowych dzieci wychowujących się w dwóch systemach kulturowych, wzmacnia ich tożsamość oraz promuje polską kulturę, wpisując się w cele Konkursu IRJP (Kierunek 1, cel 1.2) dotyczące podnoszenia jakości i atrakcyjności nauczania języka polskiego poza granicami kraju.
Wsparciem zostaną objęte: Szkoła bez Granic im. Niedźwiedzia Wojtka (206 uczniów, 16 nauczycieli i 3 wolontariuszy), prowadząca zajęcia w dwóch lokalizacjach i rozwijająca ofertę dydaktyczną od wieku przedszkolnego do poziomu egzaminów A-level, wraz z planowanymi wydarzeniami (konkurs krasomówczy i konkurs na szopkę) oraz działaniami dodatkowymi; Education Centre – Centrum Edukacyjne Bajka CIC w Perth (160 uczniów, 8 nauczycieli), prowadzące zajęcia w trybie popołudniowym i sobotnim oraz rozwijające bazę lokalową i wyposażenie sal; filia Bajka CIC w Dundee (100 uczniów, 10 nauczycieli), która odbudowuje dostęp do polskiej edukacji po likwidacji wcześniejszej szkoły i wymaga wzmocnienia organizacyjnego oraz kosztów lokalu i logistyki; oraz Polska Szkoła Sobotnia w Harrogate (52 uczniów, 7 nauczycieli), działająca non profit i oparta na dużym zaangażowaniu wolontariackim, wymagająca wsparcia w kosztach najmu, ubezpieczenia, obsługi administracyjnej oraz materiałów do zajęć.
Dofinansowanie: 209 324,50 zł
14. Wsparcie szkół polonijnych w Katalonii
Zadanie pn. „Wsparcie szkół polonijnych w Katalonii” obejmuje dofinansowanie bieżącej działalności dwóch placówek edukacyjnych w Hiszpanii: Szkoły Polskiej w Castelldefels/Gava (58 uczniów) oraz Szkoły Polskiej w Tarragonie (20 uczniów). Obie szkoły prowadzą regularne zajęcia dla dzieci z rodzin polskich i polsko-hiszpańskich, które na co dzień funkcjonują w środowisku hiszpańsko- i katalońskojęzycznym, a celem zadania jest utrzymanie stałego kontaktu uczniów z językiem polskim oraz pogłębianie ich wiedzy o kulturze, historii i tradycjach Polski.
Zajęcia realizowane są przez doświadczoną kadrę i prowadzone w oparciu o aktywizujące metody nauczania, dostosowane do wieku i możliwości dzieci, m.in. poprzez pracę z literaturą i bajkami, śpiew, elementy zabaw ruchowych, działania plastyczne i sensoryczne oraz wprowadzanie treści o Polsce w formie praktycznej i atrakcyjnej. Istotnym elementem funkcjonowania obu szkół jest także współpraca z rodzicami oraz integracja lokalnej społeczności polonijnej, a dodatkową wartość stanowi możliwość odbywania praktyk przez polskich studentów w ramach programu Erasmus+.
W ramach zadania przewidziano dofinansowanie wynagrodzeń nauczycielek, wynajmu sal lekcyjnych oraz zakupu materiałów dydaktycznych niezbędnych do prowadzenia zajęć: w Castelldefels/Gava dla czterech nauczycielek, a w Tarragonie dla dwóch nauczycielek.
Dofinansowanie: 112 444,00 zł
15. Polska Szkoła SEN – rozwój i stabilność w ramach edukacji polonijnej za granicą
Zadanie pn. „Polska Szkoła SEN – rozwój i stabilność w ramach edukacji polonijnej za granicą” obejmuje wsparcie bieżącej działalności Polskiej Szkoły SEN Stowarzyszenia Edukacyjnego Nauczycieli w Dublinie, działającej od 2010 r. W roku szkolnym 2024/2025 szkoła prowadzi nauczanie dla 562 uczniów, zatrudnia 42 nauczycieli oraz 12 pracowników administracyjno-technicznych i realizuje zajęcia sobotnie przez 40 tygodni w trzech lokalizacjach, równolegle organizując działania edukacyjne, kulturowe i integracyjne dla społeczności szkolnej.
W ramach zadania finansowane są kluczowe koszty utrzymania i rozwoju szkoły, w tym dofinansowanie wynagrodzeń kadry pedagogicznej oraz administracyjnej (na poziomie 20%) w warunkach istotnego wzrostu kosztów pracy w Irlandii, co pozwala ograniczyć rotację personelu i utrzymać dostępność zajęć bez podnoszenia czesnego. Zadanie obejmuje również pokrycie kosztów wynajmu trzech budynków dydaktycznych i biura administracyjnego, niezbędnych do prowadzenia zajęć w skali odpowiadającej liczbie uczniów.
Projekt zakłada ponadto zapewnienie ubezpieczenia NNW dla uczniów oraz OC dla pracowników, obejmującego zarówno zajęcia, jak i wydarzenia towarzyszące (wycieczki, konkursy i imprezy szkolne). Dodatkowo dofinansowana jest organizacja kluczowych działań społeczno-kulturalnych: elementów jubileuszu 15-lecia szkoły (m.in. upominki, dodatkowy nakład kalendarzy, fotobudka, dokumentacja i oprawa wydarzeń), wydarzenia „Wielkanoc w Szkole SEN” (materiały, nagrody i poczęstunek), Polish Heritage Days – Turnieju Familijnego (sprzęt sportowy, medale, puchary i oprawa) oraz uroczystych gali zakończenia roku szkolnego dla klas 3, 8 i maturalnych (dyplomy, nagrody, pamiątki i elementy poczęstunku).Dofinansowanie: 424 120,40 zł
16. Szkoła Ene Due Rabe – wsparcie nauczania języka polskiego i tradycji w Irlandii
Przedsięwzięcie pn. „Szkoła Ene Due Rabe – wsparcie nauczania języka polskiego i tradycji w Irlandii” obejmuje wsparcie bieżącej działalności Polskiej Szkoły Ene Due Rabe w Galway, działającej od 12 lat na rzecz edukacji dzieci pochodzenia polskiego, w tym z rodzin polsko-irlandzkich. Szkoła prowadzi zajęcia dla ok. 100 uczniów, realizowane w każdą sobotę od września do czerwca w wymiarze 5 godzin lekcyjnych tygodniowo, w wynajmowanych pomieszczeniach irlandzkiej szkoły z dostępem do infrastruktury sportowej i rekreacyjnej.
W ramach przedsięwzięcia zapewniona zostanie ciągłość i jakość nauczania języka polskiego oraz edukacji kulturowo-historycznej poprzez dofinansowanie kosztów stałych (wynajem sal i ubezpieczenie), wsparcie wynagrodzeń kadry nauczycielskiej i wspierającej oraz doposażenie szkoły w podręczniki i pomoce dydaktyczne. Program obejmuje również działania uzupełniające, takie jak zajęcia teatralne i artystyczne, elementy historii w formie warsztatowej, spotkania z przedstawicielami Polonii i kultury oraz naukę tańców ludowych i wydarzenia tematyczne.
Dodatkowo przedsięwzięcie przewiduje organizację warsztatów wielkanocnych „Poznajemy tradycje”, podczas których uczniowie poznają polskie zwyczaje i symbolikę świąt poprzez działania praktyczne (m.in. przygotowanie pisanek, palm i koszyczków) oraz elementy edukacji o tradycyjnych potrawach i obrzędach.
Dofinansowanie: 159 757,00 zł
17. Wsparcie struktur organizacji oświatowej na Wschodzie
W ramach projektu „Wsparcie struktur organizacji oświatowej na Wschodzie” realizowane jest działanie wzmacniające zaplecze organizacyjne i administracyjne podmiotu koordynującego nauczanie języka polskiego oraz pracę sieci ośrodków edukacyjnych (w tym w formule indywidualnej). Projekt służy utrzymaniu ciągłości działań dydaktycznych, podnoszeniu jakości kształcenia oraz usprawnieniu współpracy i wymiany doświadczeń w środowisku nauczycielskim.
Wsparcie obejmuje koszty niezbędne do sprawnego funkcjonowania organizacji, w szczególności: zakup materiałów biurowych i eksploatacyjnych do urządzeń biurowych, opłaty związane z utrzymaniem siedziby, obsługę księgową oraz wynagrodzenia osób odpowiedzialnych za koordynację działań i bieżące wsparcie ośrodków nauczania.
Dzięki realizacji projektu organizacja dysponuje stabilnym zapleczem umożliwiającym planowanie i prowadzenie działań edukacyjnych, aktualizację rozwiązań organizacyjnych oraz wzmocnienie systemu komunikacji i koordynacji pracy nauczycieli. Projekt wpisuje się w cele związane z poprawą jakości, atrakcyjności i efektywności nauczania języka polskiego poza granicami kraju oraz wzmacnianiem potencjału środowisk działających na rzecz języka polskiego.
Dofinansowanie: 78 320,00 zł
18. Edukacja i kultura polska dla najmłodszych – Klubik Orzełki w Szwajcarii
Przedsięwzięcie „Edukacja i kultura polska dla najmłodszych – Klubik Orzełki w Szwajcarii” ma na celu wsparcie bieżącej działalności edukacyjnej i kulturalnej prowadzonej w Lucernie w ramach inicjatywy Klubik Orzełki, działającej od 2021 roku. Klubik organizuje cotygodniowe zajęcia dla dzieci z rodzin polskich i polsko-szwajcarskich oraz wydarzenia, które wspierają rozwój języka polskiego i budowanie więzi z polską kulturą już od najmłodszych lat.
Od roku szkolnego 2023/2024 Klubik realizuje zajęcia w ramach Kursów Języka Ojczystego i Kultury (HSK), prowadzonych pod patronatem kantonalnych władz oświatowych. Włączenie do programu HSK potwierdza, że jest to rozpoznawalna i stabilna inicjatywa edukacyjna, wpisująca się w lokalny system wspierania dzieci z rodzin migracyjnych w rozwoju języka i kultury kraju pochodzenia.
Głównym celem zadania jest zapewnienie dzieciom polskiego pochodzenia warunków do systematycznej nauki języka polskiego oraz poznawania tradycji i współczesnej kultury, a także integracja środowiska rodzin polonijnych w regionie Lucerny. Projekt wspiera również rodziny dwujęzyczne, tworząc przestrzeń do używania języka polskiego poza domem i w kontakcie z rówieśnikami.
W zajęciach uczestniczy 25 dzieci podzielonych na trzy grupy wiekowe: 0–3, 3–6 oraz 7–9 lat. Program jest dostosowany do wieku i potrzeb uczestników: najmłodsze dzieci biorą udział w zajęciach sensorycznych rozwijających słownictwo i kompetencje społeczne, grupa przedszkolna uczestniczy w warsztatach tematycznych łączących naukę języka z elementami kultury i geografii, a dzieci w wieku wczesnoszkolnym realizują interaktywne lekcje języka polskiego oraz zajęcia z historii i kultury Polski. Zajęcia odbywają się przez 40 tygodni w roku szkolnym i są prowadzone przez zespół wykwalifikowanych nauczycielek oraz asystentów, pracujących w modelu współprowadzenia i rotacji ról, co pozwala elastycznie dostosować formę pracy do tematu i dynamiki grupy.
Wsparcie finansowe w ramach zadania obejmuje kluczowe koszty umożliwiające utrzymanie ciągłości i jakości działań: wynagrodzenia kadry, wynajem przestrzeni edukacyjnej, koszty sprzątania sal po zajęciach, a także zakup materiałów dydaktycznych i plastycznych oraz pomocy wspierających rozwój dzieci (m.in. klocków, map, kart edukacyjnych, fiszek). Dofinansowane zostaną również narzędzia i aplikacje wspomagające nowoczesną dydaktykę, takie jak SuperKid i Canva, wykorzystywane do przygotowywania angażujących materiałów dla dzieci.
Istotnym elementem projektu są także dwa wydarzenia integracyjno-kulturalne: rodzinny Dzień Dziecka oraz spotkanie mikołajkowe. Wydarzenia te wzmacniają wspólnotę lokalną, budują międzypokoleniowe więzi oraz tworzą okazję do naturalnego kontaktu z językiem i tradycją. Projekt zakłada również kontynuację spotkań z gośćmi z Polski – artystami, pisarzami i muzykami – które wzbogacają program i inspirują dzieci do kontaktu z kulturą współczesną.
Dofinansowanie: 68 040,50 zł
19. Wsparcie szkół społecznych na Wschodzie I
W ramach przedsięwzięcia realizowane jest wsparcie sieci społecznych placówek edukacyjnych na Wschodzie, prowadzących zajęcia z języka polskiego oraz w języku polskim dla dzieci i młodzieży w wieku 6–18 lat. Celem projektu jest wzmocnienie bieżącej działalności szkół poprzez zapewnienie warunków do prowadzenia zajęć dydaktycznych, utrzymanie stabilnej kadry nauczycielskiej oraz sprawne funkcjonowanie placówek.
Wsparciem objętych zostanie 28 ośrodków edukacyjnych działających w pięciu regionach administracyjnych. W placówkach tych uczy się łącznie 2162 uczniów, a zajęcia prowadzi 45 nauczycieli. Nauczanie realizowane jest w trybie popołudniowym i weekendowym, a w części ośrodków także codziennie – ze względu na kilka równolegle funkcjonujących grup wiekowych.
Szkoły społeczne pełnią funkcję nie tylko edukacyjną, ale również wychowawczą i integracyjną. Uczniowie uczestniczą w konkursach, wydarzeniach kulturalnych i inicjatywach środowiskowych, a także w wyjazdach edukacyjnych związanych z dziedzictwem polskiej historii i kultury. Istotnym elementem działań jest również opieka nad miejscami pamięci oraz włączanie dzieci i młodzieży w przedsięwzięcia budujące więź z polską tradycją.
Projekt koncentruje się na zabezpieczeniu kluczowych kosztów funkcjonowania placówek, w szczególności wynajmu pomieszczeń lekcyjnych oraz wynagrodzeń dla nauczycieli.
Dofinansowanie obejmuje także zakup podstawowego wyposażenia technicznego (m.in. laptopów, drukarek i rzutników) wykorzystywanego do prowadzenia zajęć, przygotowywania materiałów dydaktycznych oraz – w razie potrzeby – pracy w trybie zdalnym. Dzięki wsparciu placówki mogą utrzymać warunki niezbędne do realizacji edukacji w języku ojczystym oraz rozwijać ofertę dydaktyczną i wychowawczą dla dzieci i młodzieży.
Dofinansowanie: 701 250,00 zł
20. Wsparcie szkół społecznych na Wschodzie II
W ramach przedsięwzięcia realizowane jest wsparcie sieci społecznych placówek edukacyjnych na Wschodzie, prowadzących zajęcia z języka polskiego oraz w języku polskim dla dzieci i młodzieży w wieku 6–18 lat. Celem projektu jest wzmocnienie bieżącej działalności szkół poprzez zapewnienie środków umożliwiających regularne prowadzenie zajęć dydaktycznych, utrzymanie stabilnej kadry nauczycielskiej oraz sprawne funkcjonowanie placówek.
Wsparciem objęte zostaną 22 placówki społeczne działające w jednym z kluczowych regionów przygranicznych. W ośrodkach tych uczy się łącznie 1950 uczniów, a zajęcia prowadzi 39 nauczycieli. Nauczanie odbywa się w trybie popołudniowym i weekendowym, a w części miejscowości także codziennie – ze względu na kilka równolegle funkcjonujących grup wiekowych.
Projekt koncentruje się na zabezpieczeniu najważniejszych kosztów funkcjonowania placówek, w szczególności wynajmu pomieszczeń lekcyjnych oraz wynagrodzeń dla nauczycieli. Utrzymanie bazy lokalowej jest warunkiem prowadzenia zajęć – w większych ośrodkach koszty wynajmu są bardzo wysokie i stanowią jeden z głównych, nieuniknionych wydatków. Jednocześnie, zwłaszcza w mniejszych miejscowościach, brak realnych możliwości finansowania działalności z opłat rodziców sprawia, że funkcjonowanie szkół opiera się na wsparciu zewnętrznym.
Równolegle istotne jest zapewnienie wynagrodzeń pozwalających utrzymać kadrę na poziomie porównywalnym do szkół systemowych.
Dofinansowanie obejmuje również uzupełnienie podstawowego wyposażenia technicznego, takiego jak laptopy, drukarki i rzutniki, wykorzystywanego do prowadzenia zajęć, przygotowywania materiałów dydaktycznych oraz – w razie potrzeby – wsparcia nauczania w formule zdalnej. Dzięki realizacji projektu placówki mogą utrzymać ciągłość pracy dydaktycznej, zapewnić uczniom dostęp do edukacji w języku ojczystym oraz wzmacniać lokalne środowisko edukacyjne i kulturowe.
Dofinansowanie: 640 750,00 zł
21. Działania promujące język i kulturę polską w Polskiej Szkole SEN w Dublinie (Irlandia)
Projekt realizowany w Dublinie ma na celu wzmocnienie tożsamości narodowej dzieci, młodzieży i dorosłych ze środowiska polonijnego w Irlandii poprzez cykl wydarzeń językowych, literackich, kulturowych i integracyjnych. Inicjatywa promuje aktywne używanie języka polskiego w codziennym życiu oraz przybliża współczesną kulturę i dziedzictwo narodowe w formie atrakcyjnej i dostosowanej do potrzeb odbiorców funkcjonujących na co dzień w środowisku wielojęzycznym.
Przedsięwzięcie obejmuje działanie pn. „Spotkania autorskie – cykl wydarzeń literacko-edukacyjnych z udziałem polskich twórców” skierowany przede wszystkim do dzieci i młodzieży. W ramach cyklu zaplanowano spotkania z uznanymi autorami literatury dziecięcej i młodzieżowej: Justyną Bednarek, Roksaną Jędrzejewską Wróbel oraz Joanną Jagiełło. Twórczość zaproszonych autorek stanowi podstawę lektur szkolnych, co pozwoli uczniom pracować z tekstem w oparciu o żywy język literatury i kontakt z autorem. Wydarzenia będą miały formę rozmów o książkach, czytania fragmentów, sesji pytań i odpowiedzi oraz warsztatów literackich, teatralnych i ilustratorskich. Dodatkowo przewidziano konkursy plastyczne i czytelnicze, wystawy prac dzieci oraz utworzenie „Kącika polskiej książki”, który będzie wspierał rozwój nawyków czytelniczych po zakończeniu projektu.
Koszty działania obejmują honoraria dla autorek, podróże, zakwaterowanie, wyżywienie i transport lokalny, niezbędne do sprawnej realizacji spotkań i warsztatów. Rezultatem projektu będzie wzmocnienie kompetencji językowych i kulturowych uczestników oraz trwałe wzmocnienie więzi z polską kulturą wśród dzieci, młodzieży i ich rodzin, potwierdzone dokumentacją fotograficzną, materiałami publikowanymi w mediach oraz opiniami uczestników.
Grupę docelową stanowi społeczność Polskiej Szkoły SEN w Dublinie: uczniowie w wieku od przedszkolnego po młodzież licealną, ich rodzice i opiekunowie, nauczyciele oraz szerzej – środowisko polonijne w Irlandii.
Dofinansowanie: 18 348,00 zł
